Zorgen om volmachtstemmen in Maasdriel

In dit artikel:

In Maasdriel (Velddriel) stemde bij de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart een opvallend hoog aandeel kiezers via volmacht: ongeveer 14,5 procent, tegenover een landelijk gemiddelde van grofweg 8–12 procent. Lokale partijen luidden daardoor alarm en verzochten burgemeester Antoine Walraven om nader onderzoek; hij overlegde met de Kiesraad en de politie maar concludeerde dat een groot aantal volmachten op zichzelf niet per se verdacht is.

De zorgen komen niet uit het niets: in het verleden is in de gemeente misbruik van volmachten voorgevallen, met zelfs een veroordeling voor het ronselen van stemmen in ruil voor een doosje champignons. Bestuurskundige John Bijl waarschuwt dat volmachtstemmen een kwetsbare plek in het systeem vormen: je kunt niet natrekken of de gemachtigde echt stemt zoals de kiezer zou willen, en het is moeilijk vast te stellen of een volmacht vrijwillig is gegeven of onder dwang.

Praktisch: stemmen bij volmacht mag als iemand niet zelf kan stemmen (bijvoorbeeld door ziekte of vakantie); de gemachtigde brengt die volmacht alleen tegelijk met zijn eigen stem uit (Kiesraad).