Wat kan Epe doen in de kwestie met het COA?

In dit artikel:

De gemeente Epe houdt COA aan de afspraak dat de noodopvang in het Fletcher Hotel per 20 maart zou sluiten, maar het COA kon geen alternatief vinden voor de 268 vluchtelingen die daar verbleven. Hoogleraar bestuursrecht Michiel Tjepkema licht de juridische opties toe en bespreekt de gevolgen.

Epe en het COA moeten in eerste instantie onderling een oplossing vinden; alleen als overleg faalt is een dwangsom een redelijk laatste middel. Dwangsonttrekking met inzet van politie (bestuursdwang) is veel ingrijpender: die maatregel leidt snel tot grote aantallen mensen op straat en kan openbare-ordekwesties veroorzaken, waardoor het niet voor de hand ligt.

Een dwangsom fungeert juridisch als financiële prikkel om naleving af te dwingen, geen straf. De gemeente bepaalt de hoogte, maar die moet proportioneel zijn en is bij de rechter aanvechtbaar. In andere zaken liepen dwangsommen uiteen van ongeveer 7.500 tot 55.000 euro per dag, dus er is ruime marge; Epe heeft nog geen concreet bedrag genoemd.

Tjepkema waarschuwt dat een conflict over naleving de samenwerking tussen gemeenten en het COA kan schaden. Hij hoopt dat ook het ministerie kan interveniëren om tot een oplossing zonder dwangsommen te komen. Voor het publieke vertrouwen is zo’n bestuurlijk geschil schadelijk: wanneer overheden tegenover elkaar komen te staan, zoals eerder bij de gaswinning in Groningen, neemt het draagvlak af. Juridisch is het middel geoorloofd, maar politiek en sociaal risicovol.

(Voorts speelt in Epe al maatschappelijke onrust: er zijn protestacties en bestuurders noemen het overschrijden van de sluitingsdatum onacceptabel.)