Quinty (24) heeft ADHD en stuit vaak op onbegrip: 'Mensen zeggen: stel je niet zo aan'
In dit artikel:
Arts-onderzoeker Maxime de Jong uit Nunspeet waarschuwt dat ADHD bij vrouwen vaak te laat of helemaal niet wordt herkend omdat diagnoses vooral zijn gebaseerd op mannelijke kenmerken. Volgens haar leidt dit gebrek aan kennis binnen de zorg en in de samenleving tot onbegrip en gemiste hulp. De Jong pleit ervoor bestaande kennis beter te verspreiden en onderzoek te richten op vrouwelijke uitingsvormen van ADHD, maar noemt het zorgsysteem overbelast en financiering voor onderzoek schaars.
In Nederland wordt ADHD bij volwassenen beoordeeld met behulp van de DSM-5-criteria; de DIVA-5 is een interviewinstrument dat klachten uit de kindertijd en het volwassen leven vergelijkt om tot een zorgvuldige diagnose te komen. De Jong zegt dat de DIVA-5 op dit moment nog weinig voorbeelden bevat die typisch zijn voor hoe ADHD zich bij meisjes en vrouwen kan manifesteren. Een collega onderzoekt daarom een meer inclusieve versie met herkenbare voorbeelden van bijvoorbeeld subtielere vormen van hyperactiviteit — denken aan druk pratende meisjes, sociaal uitgaande types of jongeren die niet stil kunnen zitten in andere, minder zichtbare vormen.
Persoonlijk beeld uit de regio: Quinty Dekker (24) uit Nunspeet kreeg pas op haar achttiende de diagnose AD(H)D en ervaart veel onbegrip in haar omgeving. Ze hoort regelmatig afwijzende opmerkingen zoals "stel je niet zo aan" en merkt dat er weinig openheid over ADHD is. Haar moeder herkent nu het onoplettende type in Quinty: ze was altijd levendig en sociaal, maar raakte snel dingen kwijt — eigenschappen die eerder niet als ADHD werden herkend.
De Jong legt uit dat maatschappelijke verwachtingen van gendergedrag meisjes ertoe aanzetten klachten te maskeren, wat energie kost en herkenning bemoeilijkt. Daardoor stellen huisartsen, scholen en hulpverleners minder snel de juiste diagnose. Zorgverleners en onderzoekers moeten volgens haar samenwerken om diagnostische instrumenten te moderniseren en publieke voorlichting te intensiveren.
Dit artikel maakt deel uit van een vijfdelige reeks over ADHD bij vrouwen van streekomroep VRMG. Het volgende deel, dat op zaterdag 30 mei verschijnt, behandelt de kritiek op hedendaagse ADHD-diagnostiek en de vraag of de stoornis te vaak of onterecht wordt toegewezen.