Val kabinet jaagt gemeenten op kosten

In dit artikel:

De val van het kabinet leidt tot extra organisatorische druk en aanzienlijke kosten voor gemeenten vanwege nieuwe landelijke verkiezingen, die mogelijk in oktober of november plaatsvinden. De Vereniging van Nederlandse Gemeenten schat de kosten voor deze verkiezingen op ongeveer 93 miljoen euro, terwijl in maart 2026 ook nog gemeenteraadsverkiezingen gepland staan.

In Doesburg, met ruim 9.000 stemgerechtigden, zijn er gemiddeld acht tot negen stemlocaties nodig, elk bemand door zes tot zeven personen, wat de gemeente tussen de 10.000 en 15.000 euro kost. Grotere gemeenten zoals Epe, met driemaal zoveel inwoners, verwachten de kosten op ongeveer 85.000 euro, ondanks dat er voor 2025 geen verkiezingen waren begroot. De extra kosten worden als tegenvallers gezien maar de organisatie wordt volgens gemeentewoordvoerder Donate Schuil wel gewoon opgepakt.

Ook Nunspeet rekent op ongeveer 90.000 euro aan uitgaven, vooral voor borden, kandidatenlijsten, stempassen, vergoedingen aan stembureauleden en locatiehuur. Overbetuwe verwacht vergelijkbare kosten en voegt hier de maaltijden voor stembureauleden aan toe. De gemeente Ede voorziet zelfs kosten tot zo’n 150.000 euro, terwijl Nijkerk een bedrag tussen 127.000 en 133.000 euro inschat, inclusief inflatiecorrectie.

Een terugkerend knelpunt is het papierwerk. Ambtenaren zoals Rijn Hagedoorn uit Doesburg pleiten voor invoering van digitaal stemmen om het omvangrijke en ingewikkelde papieren proces te vereenvoudigen. De Kiesraad adviseert om de verkiezingen op woensdag 29 oktober te houden, waarna gemeenten direct starten met voorbereidingen en vlak daarna doorgaan met de gemeenteraadsverkiezingen. De val van het kabinet zorgt daarmee voor een intensief en kostbaar verkiezingsproces voor lokale overheden.