Kerkhistoricus en hoogleraar Peter Nissen overleden

In dit artikel:

De Nijmeegse kerkhistoricus en religiewetenschapper Peter Nissen is op 6 februari in zijn woonplaats overleden na een herseninfarct dat hem vier dagen eerder trof. Hij was 68 jaar. Nissen verwierf landelijke bekendheid als kritisch commentator op de Rooms‑Katholieke Kerk, de Nederlandse bisschoppen en paus Benedictus XVI en was daardoor een veelgevraagd deskundige op radio en tv. Daarnaast schreef hij voor tijdschriften zoals Volzin en bewerkte hij een Facebookrubriek Van schoonheid en de troost, die door ongeveer 4,7 duizend volgers werd gevolgd.

Geboren in Swalmen (1957) volgde Nissen opleidingen in Rolduc en aan de Katholieke Universiteit Nijmegen. Hij bekleedde vanaf 1998 leerstoelen in kerkgeschiedenis en culturele aspecten van het christendom, werkte in Nijmegen, Tilburg en, in de laatste fase van zijn loopbaan, als hoogleraar spiritualiteitsstudies (2012–2018) en oecumene (2018–2021) aan de Radboud Universiteit. In september 2021 ging hij vervroegd met pensioen; hij noemde bureaucracy en competitiedrang als redenen.

Nissens levenspad liet religieuze wendingen zien. Als jonge man trad hij toe tot de benedictijnen, maar verliet die route en maakte later de overstap naar het Remonstrantse Broederschap — eerst als vriend, daarna als lid en in 2015 als predikant — omdat hij daar een ruimere theologische houding vond. In 2021 keerde hij terug naar de Rooms‑Katholieke Kerk, aangetrokken door liturgie en spiritualiteit van de moederkerk.

In het voorjaar van 2025 kreeg hij al eens een herseninfarct; na revalidatie publiceerde hij onlangs het boek Loslaten en groeien, waarin hij beschrijft hoe hij ondanks lange periodes van loslaten niet het gevoel had door God verlaten te zijn. Nissen blijft herinnerd als een scherpzinnige publicist en academicus die het katholieke debat in Nederland mede vormgaf.