Deze mysterieuze vogel 'ratelt' in de schemering

In dit artikel:

Op een zomerse avond ging vogelteller Caroline van Oostveen van Sovon Vogelonderzoek Nederland in de Gelderse heide op zoek naar de nachtzwaluw, een zeldzaam en vooral ’s nachts actief dier dat overdag bijna onzichtbaar blijft. De vogel is lastig te zien door zijn sterke schutkleur, maar verraden wordt hij door zijn opvallende ratelende zang, die veel mensen aan een kikker doet denken. Mannetjes gebruiken dat geluid om vrouwtjes te lokken en hun territorium af te bakenen; soms hoor je ze ook lager en langzamer ratelen als ze contact maken. Daarnaast vallen ze op door hun sierlijke vlucht en het klappen van de vleugels, waarmee ze indruk maken op soortgenoten en vijanden afschrikken.

Van Oostveen telt de vogels vanaf vaste punten in het gebied en registreert waar ze te horen of te zien zijn. Die jaarlijkse tellingen zijn belangrijk om te volgen of de populatie groeit of juist afneemt. Gelderland blijkt daarbij een sleutelgebied: ruim een derde van alle Nederlandse nachtzwaluwen broedt er. De soort profiteert volgens Sovon van gericht heidebeheer, zoals boskap en het openhouden van zandvlaktes, waardoor er genoeg kale bodem en nachtvlinders zijn. Omdat nachtzwaluwen op de grond broeden en erg kwetsbaar zijn voor verstoring, adviseert Van Oostveen bezoekers op de paden te blijven en honden aan te lijnen.