Gelderse hoogstambrigades winnen aan populariteit
In dit artikel:
In Gelderland onderhouden ongeveer vijftig hoogstambrigades momenteel oude fruitbomen met snoeischaren, ladders en helmen. De vrijwilligers zetten zich in voor het behoud van het karakteristieke cultuurlandschap en krijgen materiaal, begeleiding en cursussen van Stichting Landschapsbeheer Gelderland (SLG).
Hoogstamboomgaarden waren tot de jaren zestig en zeventig wijdverbreid. Ze voorzagen boeren van fruit en boden vee schaduw. Door de opkomst van efficiƫntere laagstamboomgaarden kregen fruittelers zelfs rooipremies om de arbeidsintensieve hoogstambomen te verwijderen. Daardoor veranderde het landschap sterk en ging ook de kennis over het snoeien van de resterende bomen deels verloren.
De laatste jaren groeit die kennis weer dankzij SLG en honderden vrijwilligers. De brigades zijn niet alleen belangrijk voor natuur en cultuurhistorie, maar bieden deelnemers ook een sociale en actieve bezigheid in de buitenlucht. De brigade Maas & Waal, met ongeveer twintig leden, bestaat al ruim twintig jaar en volgt geregeld een herhalingscursus. Daar leren deelnemers onder meer welke takken ze in welk seizoen moeten snoeien.
De aanpak verschilt van die van een fruitteler, die vooral maximale productie nastreeft. De brigades richten zich juist op een sterke, fraaie boomvorm die het boerenlandschap omlijst. Volgens SLG-projectleider Ruud Borkes is er nog veel werk te doen en zou idealiter iedere Gelderse gemeente een eigen hoogstambrigade hebben. De fruitbomen kwamen oorspronkelijk via de Romeinen vanuit de Kaukasus naar deze regio en verspreidden zich later vanuit kloosters en landgoederen over het platteland.
Vandaag Inside: Johan Derksen ziet groei Wibra: 'Teken dat het slecht gaat met economie'