Apeldoorn eert 420 Joodse slachtoffers: 'Achter iedere steen zit een verhaal'

In dit artikel:

Na tien jaar onderzoek en inzet heeft de werkgroep Joodse gedenkstenen vrijdag de laatste gedenkstenen in Apeldoorn geplaatst. Daarmee krijgen alle ongeveer 420 Joodse inwoners die tijdens de Tweede Wereldoorlog vanuit Apeldoorn werden gedeporteerd en vermoord, een blijvende plek bij hun laatste woning. Bij sommige adressen liggen meerdere stenen, bijvoorbeeld voor gezinnen of bewoners van een pension.

Initiatiefnemer Roeland Oudejans-Albers richtte de werkgroep op nadat hij in omliggende plaatsen Stolpersteine had gezien. De Apeldoornse groep koos voor een eigen ontwerp, dat door een lokale steenhouwer werd uitgevoerd. De initiatiefnemers onderzochten niet alleen namen en data, maar ook de gezinnen, beroepen en levens van de slachtoffers. Via QR-codes kunnen bezoekers de bijbehorende verhalen op de website van de werkgroep lezen.

Een verhaal dat Oudejans-Albers bijzonder bijbleef, is dat van de familie Cohen-Frenkel aan de Zutphensestraat. Salomon werkte als bakker bij het Apeldoornsche Bosch. Hij, zijn vrouw Irene en hun driejarige dochter Carla werden in 1942 naar Westerbork en vervolgens naar Auschwitz gedeporteerd. Irene en Carla werden daar op 13 november 1942 vermoord; Salomon werd voor dwangarbeid geselecteerd en stierf in januari 1945.

Met de stenen en de persoonlijke verhalen wil de werkgroep voorkomen dat de slachtoffers worden vergeten. Nabestaanden reageren volgens Oudejans-Albers dankbaar, omdat de levens van hun familieleden zo opnieuw onder de aandacht komen en kunnen worden doorverteld aan volgende generaties.